2016 y\u0131l\u0131n\u0131n Temmuz ay\u0131nda 3093 say\u0131l\u0131 T\u00fcrkiye Radyo-Televizyon Kurumu gelirleri kanunu \u00fcst\u00fcnde de\u011fi\u015fiklik yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Bu de\u011fi\u015fiklik ile tablet, bilgisayar ve bilgisayar par\u00e7alar\u0131nda %2-3 oran\u0131nda TRT bandrol \u00fccreti al\u0131nmas\u0131 karar\u0131 al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131. Karara gerek\u00e7e olarak ise cihazlar\u0131n \u00fcst\u00fcnde bir radyo veya TV al\u0131c\u0131s\u0131 olmasa bile radyo ve TV izlenebiliyor olmas\u0131 g\u00f6steriliyordu.<\/p>\n
24\/07\/2017 tarihinde ise bir de\u011fi\u015fiklik daha yap\u0131ld\u0131. Bu de\u011fi\u015fiklik 08\/08\/2017 tarihinde Resmi gazetede yay\u0131nlanarak y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi.<\/p>\n
Daha \u00f6nce cep telefonlar\u0131ndan TRT bandrol \u00fccreti al\u0131nmas\u0131n\u0131n \u015fart\u0131 olarak bir TV ya da radyo al\u0131c\u0131s\u0131 bulunmas\u0131 gerekiyordu. Bu \u015fart kald\u0131r\u0131ld\u0131 ve cep telefonu olarak ilgili madde de\u011fi\u015ftirildi.<\/p>\n
Bilgisayar ile yaz\u0131l\u0131msal olarak TV veya radyo izlenebiliniyor gerek\u00e7esi cep telefonlar\u0131 i\u00e7inde uygulanm\u0131\u015f oldu.<\/p>\n
Daha \u00f6nce baz\u0131 cep telefon modellerinde TRT bandrol \u00fccreti %6-7 olarak al\u0131n\u0131yordu. Bu modellerde art\u0131k %10 al\u0131nacak. B\u00f6ylece %3-4 aras\u0131nda bu modellerde fiyat art\u0131\u015f\u0131 olacak. TRT bandrol \u00fccreti al\u0131nmayan di\u011fer t\u00fcm telefonlarda ise %10 bandrol \u00fccreti yans\u0131t\u0131lacak.<\/p>\n
Ayr\u0131ca y\u0131lba\u015f\u0131ndan itibaren \u00d6TV oranlar\u0131nda yap\u0131lan de\u011fi\u015fikliklerle internet \u00fccretlerinden ve baz\u0131 \u00fcr\u00fcnlerde yine art\u0131\u015fa gidilecek. Bu zamlar ise 2018 y\u0131lba\u015f\u0131ndan itibaren ge\u00e7erli olmu\u015f olacak.<\/p>\n
Son 1-2 y\u0131ll\u0131k s\u00fcrece bakarsak internet \u00fccretleri ve bilgisayar ve cep telefonu \u00fcr\u00fcnleri \u00fcst\u00fcndeki vergi y\u00fck\u00fc giderek art\u0131yor olacak.<\/p>\n
Bir \u00fcr\u00fcn \u00fcst\u00fcndeki vergiler art\u0131nca ne olur?<\/strong><\/p>\n T\u00fcm tarih boyunca g\u00f6r\u00fclen vergi art\u0131\u015flar\u0131na bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda vergi art\u0131r\u0131ld\u0131k\u00e7a o \u00fcr\u00fcn\u00fcn sat\u0131\u015f\u0131n\u0131n yani t\u00fcketiminin azald\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu y\u00fczden genel olarak ekonomi bilim dal\u0131nda vergi art\u0131\u015f\u0131 yap\u0131ld\u0131k\u00e7a t\u00fcketimin azald\u0131\u011f\u0131 kabul edilir.<\/p>\n Son 3-4 y\u0131l i\u00e7inde dolar kurunun artmas\u0131 ve son bir iki y\u0131ld\u0131r da vergi oranlar\u0131n\u0131n artmas\u0131 sonucu halk\u0131n teknoloji \u00fcr\u00fcnlerine olan talebini azaltacakt\u0131r.<\/p>\n Halk\u0131m\u0131z al\u0131m g\u00fcc\u00fc d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in baz\u0131 tedbirler almak zorunda kalacakt\u0131r. Cep telefonunda yeni model \u00e7\u0131kt\u0131k\u00e7a de\u011fil art\u0131k telefon bozulduk\u00e7a de\u011fi\u015ftirmeyi tercih edeceklerdir. Ayr\u0131ca daha \u00fcst modellerde de\u011fil de al\u0131m g\u00fc\u00e7lerine uyan daha d\u00fc\u015f\u00fck modelleri tercih etmeye ba\u015flayacaklard\u0131r.<\/p>\n Bilgisayar ve tablet gibi \u00fcr\u00fcnlerde de ayn\u0131 durum ge\u00e7erli olacakt\u0131r. Bozulmad\u0131k\u00e7a de\u011fi\u015ftirmemeyi tercih edeceklerdir. 4 y\u0131l \u00f6nce \u00fcst seviye bir ekran kart\u0131 al\u0131n\u0131rken \u00f6denen paraya bug\u00fcn orta seviye bir ekran kart\u0131 al\u0131nabiliniyor. Mecburen yeni al\u0131mlarda halk\u0131m\u0131z daha d\u00fc\u015f\u00fck g\u00fc\u00e7teki donan\u0131mlar\u0131 tercih edecektirler.<\/p>\n \u00d6zetle hemen olmasa da zaman ge\u00e7tik\u00e7e T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 teknolojik \u00fcr\u00fcnlerin ya\u015f ortalamas\u0131 artacak ve d\u00fc\u015f\u00fck g\u00fc\u00e7teki donan\u0131m yayg\u0131nla\u015facakt\u0131r. T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 \u00fcr\u00fcnlerin d\u00fcnyaya g\u00f6re olduk\u00e7a eski teknolojiye sahip olacaklard\u0131r.<\/p>\n Ayr\u0131ca ikinci el \u00fcr\u00fcnlerin fiyat\u0131nda da bir miktar art\u0131\u015f g\u00f6zlenecektir.<\/p>\n Kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z teknolojik \u00fcr\u00fcnlerin teknolojisi eski olursa ne olacakt\u0131r?<\/strong><\/p>\n Yaz\u0131l\u0131m ve bilgisayar \u00fcr\u00fcnleri d\u00e2hil t\u00fcm alanlarda bir gerileme ya\u015fanacakt\u0131r.<\/p>\n T\u00fcketim azald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bu \u00fcr\u00fcnleri sat\u0131\u015f noktalar\u0131 veya teknik servis k\u0131s\u0131mlar\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fclmeler ya\u015fanabilir. Teknik eleman ihtiyac\u0131 azald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in yeni teknik eleman yeti\u015ftirilmesi azal\u0131r. Zaman i\u00e7inde teknik eleman bulmakta sorunlar ya\u015fayabiliriz.<\/p>\n Yaz\u0131l\u0131m alan\u0131nda oyun, program vb \u00fcr\u00fcnlere talep azalacakt\u0131r. \u00d6rne\u011fin GTA V gibi \u00fcst d\u00fczey oyunlar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilen bilgisayar say\u0131s\u0131 azal\u0131rsa oyunlar\u0131n sat\u0131\u015f\u0131 da azalacakt\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde programlarda da b\u00f6yle olacakt\u0131r.<\/p>\n Web programc\u0131l\u0131\u011f\u0131 ya da site tasar\u0131m\u0131nda da gerilemeler ya\u015fanacakt\u0131r. Teknolojik \u00fcr\u00fcn kullan\u0131m\u0131 azald\u0131k\u00e7a sat\u0131\u015flar d\u00fc\u015fecektir.<\/p>\n Web sitesi i\u015fleri d\u00fc\u015ft\u00fck\u00e7e bu i\u015fi bilen insanlar i\u015f bulmakta zorluk \u00e7ekeceklerdir. Bu t\u00fcrde yeti\u015fmi\u015f \u00e7al\u0131\u015fan t\u00fcm d\u00fcnyada aranan ki\u015fidir. \u0130\u015f bulamad\u0131k\u00e7a yurt d\u0131\u015f\u0131na \u00e7al\u0131\u015fmaya gideceklerdir. Bu i\u015flerden para kazan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bu mesleklere toplumda ilgi azalacakt\u0131r. Yurt d\u0131\u015f\u0131na gidenlerin yaratt\u0131\u011f\u0131 bo\u015flu\u011fu da dolduramayacak hale gelebiliriz.<\/p>\n Art\u0131 evlerdeki bilgisayarlar genelde \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc olmazlarsa daha eski s\u00fcr\u00fcmdeki programlar\u0131n kurulmas\u0131 zorunlu olacakt\u0131r. \u00d6rne\u011fin web tasar\u0131m\u0131 \u00f6\u011frenen ki\u015finin evindeki bilgisayarda 5 y\u0131l \u00f6nceki s\u00fcr\u00fcm Adobe Dreamweaver veya Photoshop olan bir ki\u015fi kendisini d\u00fcnyaya g\u00f6re ne kadar ilerletebilecektir. Ya da ba\u015fka \u00fclkelerden i\u015f almak isterse kendisi yabanc\u0131lara ayak uyduramad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in i\u015f taleplerini de de\u011ferlendiremeyecektir.<\/p>\n Bunun gibi y\u00fczlerce binlerce ortaya \u00e7\u0131kabilecek sorunu \u00f6rneklerle s\u0131ralayabiliriz.<\/p>\n Bu t\u00fcr sorunlardan baz\u0131s\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 olumsuzlu\u011fu an\u0131nda g\u00f6rmeye ba\u015flayaca\u011f\u0131z. Baz\u0131lar\u0131n\u0131 bir y\u0131lda baz\u0131lar\u0131n\u0131 da 10 y\u0131l sonra g\u00f6rece\u011fiz. Baz\u0131 sorunlarda 10 y\u0131l \u00fcst\u00fc gibi \u00e7ok uzun vadede kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kacakt\u0131r. Yani gelecek nesiller etkilenmi\u015f olacak.<\/p>\n Fakat eninde sonunda mutlaka olumsuz etkileri \u00e7ok ya da az ya\u015fayaca\u011f\u0131z.<\/p>\n \u00dclkenin gelece\u011fi i\u00e7in ne gibi tedbirler al\u0131nmal\u0131d\u0131r?<\/strong><\/p>\n T\u00fcm devletler gibi devletimizin de vergi almas\u0131 gerekmektedir. Fakat t\u00fcm d\u00fcnyada oldu\u011fu gibi hangi sekt\u00f6rlerin biraz daha fazla desteklenmesi gerekti\u011fi konusunda dikkatli se\u00e7imler yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n G\u00fcn\u00fcm\u00fcz art\u0131k bilgi ve teknoloji \u00e7a\u011f\u0131d\u0131r. Bilgiye yani yaz\u0131l\u0131m ve bilgisayara h\u00fckmeden \u00fclkeler zengin ve geli\u015fmi\u015f durumdad\u0131r. Art\u0131k t\u00fcm d\u00fcnyadaki devletlerin bir\u00e7o\u011fu teknoloji alan\u0131na destek vermektedirler.<\/p>\n D\u00fcnyada bunun en \u00f6nemli \u00f6rne\u011fi ABD\u2019dir. Silikon vadisi ile d\u00fcnyan\u0131n teknolojide \u00f6nde gelen \u00fclkesidir. Bilgisayar ve internet \u00fcr\u00fcnlerinde vergi oran\u0131 ya s\u0131f\u0131rd\u0131r ya da s\u0131f\u0131ra yak\u0131nd\u0131r. Halk\u0131n al\u0131m g\u00fcc\u00fc de y\u00fcksek oldu\u011fundan halk\u0131n teknolojik \u00fcr\u00fcnlere olan ula\u015f\u0131m\u0131 \u00e7ok kolayd\u0131r.<\/p>\n Bizim gibi geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde ise kaynaklar k\u0131s\u0131tl\u0131 oldu\u011fundan her sekt\u00f6r\u00fc desteklememiz imk\u00e2ns\u0131zd\u0131r. \u00dclke gelece\u011fi i\u00e7in hayati olan sekt\u00f6rlerden birisi olan teknoloji sekt\u00f6r\u00fc mutlaka desteklenmelidir. Belki vergi geliri a\u00e7\u0131s\u0131ndan kay\u0131p ya\u015fanabilir ama gelecekte \u00fclkeye kazand\u0131rd\u0131klar\u0131yla bu kayb\u0131n kat ve kat fazlas\u0131n\u0131 kazanabiliriz.<\/p>\n Bilgisayarda, tablette ve cep telefonlar\u0131nda oyun oynan\u0131yor ve bo\u015f i\u015fler yap\u0131l\u0131yor diye bakmamal\u0131y\u0131z. Nas\u0131l olsa oyun vs var e\u011flence i\u00e7in kullan\u0131l\u0131yor o zaman vergisini de \u00f6desinler dememeliyiz.<\/p>\n Milyonlarca ki\u015fi oyun oynar i\u00e7inden bir Bill Gates ya da Steve Jobs \u00e7\u0131kar\u0131rs\u0131n\u0131z. Bu ki\u015filer \u00fclkeyi zenginle\u015ftirir. Bu t\u00fcr ki\u015filerinde ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 i\u00e7in bu \u00fcr\u00fcnleri sat\u0131n alabilecek ki\u015filerin olmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n \u00d6rnek verecek olursak milyonlarca ki\u015fi oyun oynuyor sitelerde bo\u015f i\u015fler yap\u0131yor dedi\u011fimiz ki\u015filer olmazsa Bill Gates olsan\u0131z da bir \u015feyler \u00fcretseniz de onu alacak ki\u015fi yoksa neye yarar? Ya da kimsenin kullanmayaca\u011f\u0131 bir \u015feyi \u00fcretir misiniz?<\/p>\n Toplumun tamam\u0131 bu \u00fcr\u00fcnleri alacak g\u00fc\u00e7te olup bu \u00fcr\u00fcnleri almal\u0131 ki toplum i\u00e7indeki yarat\u0131c\u0131 ki\u015filer yeni fikirleri bulsunlar. Al\u0131c\u0131s\u0131 varsa mutlaka sat\u0131c\u0131s\u0131 da olu\u015fur. Al\u0131c\u0131 yoksa Steve Jobs \u00e7\u0131ksa da o \u00fclkede asla yeni bir icat ya da bulu\u015f yap\u0131lmaz. Yapan \u00e7\u0131ksa da yabanc\u0131 bir devlet an\u0131nda kapar.<\/p>\n Bizim gibi al\u0131m g\u00fcc\u00fc d\u00fc\u015f\u00fck \u00fclkelerde ise halk\u0131n bu \u00fcr\u00fcnlere ula\u015fmas\u0131n\u0131n kolayla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekiyor. S\u00fcrekli vergi art\u0131\u015flar\u0131 \u00fclkeye uzun vadede kaybettirir. Vergi art\u0131\u015flar\u0131n\u0131 de\u011fil \u00fcst\u00fcne destekleri artt\u0131rmal\u0131y\u0131z ki milyonlarca kullan\u0131c\u0131m\u0131z olsun. 80 milyonluk n\u00fcfus i\u00e7inden illa ki birka\u00e7 ki\u015fi \u00e7\u0131kar. \u00c7\u0131kmasa bile yeti\u015fmi\u015f insan g\u00fcc\u00fcm\u00fczle d\u00fcnyaya yaz\u0131l\u0131m ve oyun alan\u0131nda ihracat yapar yine gelir elde ederiz.<\/p>\n Bu t\u00fcr deste\u011fe d\u00fcnyada Norve\u00e7 devletini \u00f6rnek g\u00f6sterebiliriz. Halk\u0131n al\u0131m g\u00fcc\u00fc olmas\u0131na ra\u011fmen her eve belli bir seviye de internet devlet taraf\u0131ndan \u00fccretsiz verilmektedir.<\/p>\n Halk\u0131n al\u0131m g\u00fcc\u00fc olmas\u0131na ra\u011fmen Norve\u00e7 bedava internet da\u011f\u0131t\u0131yorken bizim gibi al\u0131m g\u00fcc\u00fc d\u00fc\u015f\u00fck \u00fclkelerde vergi art\u0131\u015f\u0131 de\u011fil vergi indirimini konu\u015fuyor olmam\u0131z laz\u0131m.<\/p>\n